Nederland staat voor een grote maatschappelijke opgave: hoe geven we vorm en richting aan een duurzame samenleving? Dit raakt aan de vraag in wat voor soort samenleving zouden wij willen leven in de toekomst? Een duurzame samenleving impliceert een zeker evenwicht tussen economische, ecologische en sociale ontwikkeling. Hierbij kan worden aangehaakt bij de nodige positieve trends en ontwikkelingen die sinds de jaren zeventig hebben plaatsgevonden, zoals: de ontkoppeling van economische activiteiten enerzijds en milieudruk en omgevingsdruk anderzijds;
de opkomst van het fenomeen maatschappelijk verantwoord ondernemen; publiek-private samenwerkingsvormen in grote infrastructurele projecten, waarbij de belangen van de overheid en het bedrijfsleven hand in hand gaan; de opkomst van nieuwe netwerken met een sterk sturend vermogen in relatie tot een andere rol voor de overheid; de doorbraak van nieuwe technologieën zoals ict, biotechnologie en energietechnologie. Deze ontwikkelingen hebben mede geleid tot incrementele verbeteringen in tal van maatschappelijke domeinen en sectoren. Tegelijkertijd hebben deze sectoren en domeinen te maken met structurele, hardnekkige problemen, waarvan steeds meer symptomen zichtbaar worden. Deze hardnekkige problemen worden in deze oratie beschouwd op maatschappelijk systeemniveau.
In verkorte vorm uitgesproken bij de aanvaarding van het ambt van hoogleraar ‘Duurzame Systeeminnovaties en Transities’ aan de Erasmus Universiteit Rotterdam op vrijdag 3 juni 2005.
