Een bezoekerscentrum informeert de bezoekers over het gebied dat ze bezoeken in de hoop hen aan te sporen tot een milieubewust gedrag. Bovendien kan het geschikt zijn voor het natuurbeheer en om de recreantenstroom in goede banen te leiden.
Vanaf 1972 werden bezoekerscentra in Vlaanderen uitgebouwd. Momenteel, mei 1990, zijn er 29 operationeel. De gebieden met bezoekerscentra zijn meestal relatief grote natuurgebieden. Maar de helft van de bezoekerscentra heeft een goede inplanting t.o.v. het gebied. Wat de naamgeving betreft, zitten we duidelijk met een spraakverwarring, liefst 13 verschillende namen worden door elkaar gebruikt. Verschillende organisaties beheren deze bezoekerscentra : gewesten (7), provincies (4), steden en gemeenten (5), samenwerkingsverbanden (6), v.z.w.'s (6), particulieren (1). In het doelgroepenbeleid zijn er 3 strekkingen waar te nemen : individuele bezoekers als hoofddoelgroep, bezoekers in groepsverband als hoofddoelgroep, én de twee samen. Slechts een minderheid van de bezoekerscentra ontplooit een ruim doelgroepenbeleid en bezit hiervoor de ruimtelijke voorzieningen (infobalie, tentoonstellingsruimte, klaslokaal).
Tentoonstellingen (voor individuele bezoekers) en geleide wandelingen (voor bezoekers in groepsverband) zijn de meest gebruikte educatieve werkvormen. Personeel vormt een ernstig probleem, zowel het aantal als hun scholingsgraad. Niet elk bezoekerscentrum beschikt over voltijds personeel. Om een bezoekerscentrum milieu-educatief goed te laten functioneren, moeten een aantal voorwaarden vervuld zijn: de inplanting en de bereikbaarheid moeten goed zijn; de ruimtelijke indeling moet afgestemd zijn op een breed doelgroepenbeleid en de binnenhuisinrichting moet functioneel zijn; het doelgroepenbeleid moet gericht zijn op individuele bezoekers en groepen; het bezoekerscentrum moet bijna permanent open zijn en het moet kunnen beschikken over gemotiveerd, educatief deskundig personeel; de informatie-overdracht moet op een dynamische en boeiende wijze gebeuren met de nadruk op zelfwerkzaamheid en persoonlijke communicatie; de bezoeker moet vanuit het bezoekerscentrum bewegwijzerde natuurpaden kunnen bewandelen of deelnemen aan excursies. Van een beleid voor bezoekerscentra is tot op vandaag geen sprake geweest. Daarom werd er een werkgroep opgericht die als overlegplatform moet fungeren tussen de bestaande en geplande bezoekerscentra. De werkgroep zal als hoofdobjectief hebben een wettelijke structuur uit te bouwen om de bezoekerscentra te ondersteunen.
